نوشته هایی که درمورد ’ بالاترین ’ هستند

بالاترین وب‌سایتی است که صاحبی دارد. این یعنی بالاترین مال مهدی یحیی‌نژاد است. ممکن است من یا تو از این قضیه خوشمان نیاید. در این صورت می‌توانیم برویم چیز دیگری برای خودمان و رفقایمان علم کنیم. اگر موفق شدیم، از این به بعد بالاترین-مانندی وجود خواهد داشت که صاحبش من یا تو هستیم و ممکن است ما تصمیم بگیریم بالاترین-مانندمان را بصورت یک نهاد خیریه‌ی «هرکس هرچیزی بگوید ما گوش می‌کنیم» اداره کنیم. اینها همه چیزهایی است که می‌توانند ممکن باشند. در وضعیت حاضر اما بالاترینی هست که صاحبی دارد و صاحبش برایش برنامه‌ای دارد.

من و تو می‌توانیم تصور کنیم که اگر بالاترین را تحریم کنیم از هم می‌پاشد. ما می‌توانیم تلاش کنیم این کار را بکنیم و اگر بالاترین از هم پاشید ممکن است ما خوشحال بشویم. در وضعیت حاضر اما بالاترین توانسته است موج‌هایی از تحریم و اعتصاب، و حمله، را تحمل کند و از هم نپاشد.

مهدی یحیی‌نژاد می‌تواند تصور کند هرطور که می‌خواهد می‌تواند بالاترین را اداره کند. مثلا من ِ کمانگیر در بالاترین اکانتی دارم که ممکن است فردا مهدی تصمیم بگیرد به این دلیل که من در دو ماه گذشته در بالاترین فعالیتی نداشته‌ام آن را ببندد. اینکه تصمیم‌هایی از این دست، اگر واقعا تصمیم‌هایی از این دست توسط صاحب بالاترین گرفته شده است، چه تاثیری در وضعیت بالاترین دارد سوال خوبی است.

چند روز پیش رفیقی پشت تلفن نزدیک نیم‌ساعت روایت‌هایی از وقایع بالاترین برایم گفت. نتیجه‌گیری نهایی من این بود که وضعیت اصلا چیزی نیست که در چند جمله قابل توصیف باشد. برداشت من این بود که اتفاق چیزی است بین سوتفاهم‌های مکرر، برداشت‌های نادقیق از آزادی بیان و دموکراسی و آشوب‌های لاجرم در وضعیت گذار.

برگردیم به دانسته‌هایمان. بالاترین صاحبی دارد و صاحبش برایش برنامه‌ای دارد. بالاترین کاربرانی هم دارد که معتقدند، دقیق یا نادقیق، که تولیدکننده‌ی محتوای بالاترین هستند و بنابراین باید در معادله‌ی قدرت در بالاترین شرکت‌داده شوند. حالا سوال مهم این است که این معادله چگونه باید نوشته شود و دو کفه‌ی «صاحب بالاترین» و «اعضای بالاترین» چطور باید تراز شوند. اینجاست که سه نکته‌ای که حرفش را زدم پیش می‌آید.

سوتفاهم‌های مکرر – مکالمه در بالاترین بین مهدی و یک جمع چند ده هزار نفری انجام می‌شود. این ارتباط مستقیم نیست و یک پست در وبلاگ بالاترین با چندین هزار کامنت و پست وبلاگی و رای جواب داده می‌شود. این در حالی است که یک گروه ِ شناخته شده علاقه‌مند است که بالاترین به سمت هرج‌و‌مرج پیش‌رفته و اخته شود. فضای آشوب‌ناک ِ ارتباطی در بالاترین به این گروه این امکان را می‌دهد که به سوتفاهم‌ها دامن بزنند.

برداشت‌های نادقیق از آزادی بیان و دموکراسی – آزادی بیان دقیقا به معنی آزادی هر نوع بیانی نیست. بالاترین یک رسانه‌ی شخصی است و حق دارد سیاست‌هایش را در زمینه‌ی محدودیت‌های بیان تعریف و پیاده کند. دموکراسی دقیقا به‌معنی «هر تصمیمی باید به رای اکثریت گذاشته شود» نیست. لزوما دموکراسی مستقیم، از نوع «همه رای بدهند»، در هر جامعه‌ای عملی و قابل پیشنهاد نیست. بالاترین هم دقیقا یک جمهوری نیست، و قرار نیست باشد.

آشوب‌های لاجرم در وضعیت گذار – برپاکردن یک دموکراسی، یا رفتن از وضعیت استبدادی به موقعیت دموکراتیک‌تر، یک فرایند زمان‌بر است. این یعنی حتی اگر فرض کنیم خدایگان بالاترین حالا سیاست‌های دیکتاتورانه دارد، و اگر فرض کنیم به‌دلیلی نباید اینگونه باشد، با ریختن در خیابان، اینجا آشوب و اعتصاب و تحریم، وضعیت لزوما بهتر نخواهد شد. دموکراسی نیاز به نهادسازی دارد.

این همه یعنی باید حرف بزنیم. بالاترین علاوه بر همه‌ی کارکردهای دیگرش، تمرین دموکراسی و ایجاد چهارچوب برای زندگی اجتماعی مسالمت‌آمیز است. این همه فقط با یک رویکرد آرام و بدون آشوب از سوی همه‌ی طرف‌های درگیر قابل عملی‌شدن است.

مرتبط

و اما بالابین

آخرین بار که اینجا صحبت ِ “بالابین” را کردیم حوالی نه ماه پیش بود (ببینید: بالاترین را با سرعت بالا مرور کنید – نسخه ۲/۲ نرم افزار بالابین). و این البته نشانه ی خوبی، یا شاید بدی، است برای اینکه زمان خیلی سریع می گذرد.

بالابین یک “خوراک خوان” است که امکان مرور سریع تر لینکهای بالاترین را به کاربر می دهد. علاوه براین، به کمک بالابین می توان کاربران ِ خاصی را دنبال کرد یا لینکهای فرستاده شده از فهرستی از وبسایت ها/وبلاگ ها را روی صفحه داشت (اینجا بیشتر بخوانید).

balabin.jpg

یکی دو هفته پیش رفیقی ایمیل زد که با فیل+تر شدن بالاترین بالابین هم دچار مشکل شده است. نسخه ی جاری بالابین (۲٫۲۱) قابلیت استفاده از آدرس های جایگزین را دارد اما برای تغییر باید کمی دست به آچار شد. دیروز هم متوجه شدم که در Wakoopa صفحه ای برای بالابین ساخته شده است.

این همه یعنی به زودی نسخه ی ۲٫۳ بالابین را اینجا می گذارم. تغییر اساسی این نسخه ساده سازی تغییر آدرس، برای دور زدن حضرت فیل، است. علاوه بر این کد ِ بالابین را، که با Delphi نوشته شده است، کمی بعدتر اینجا خواهم گذاشت.

اگر نظری یا اصلاحی برای اعمال در بالابین دارید بفرمایید.

برای بالاترین

balatarin_wallpaper_s.jpg

داستان هک شدن بالاترین را حتما شنیدید. اخبار را اینجا دنبال می کنیم.

منبع عکس: فلیکر

balabin_interface.jpg

مدتی بود کار روی  بالابین متوقف شده بود، بیشتر بدلیل درگیریهای دیگه. اینجا می تونید نسخه ۲٫۲ رو دانلود کنید. بطور خلاصه، بالابین این دو امکان رو به شما می ده:

۱- با اضافه کردن لیستی از کاربران و یا وب سایتهایی که می خواهید دنبال کنید، می تونید از جدیدترین لینکهای مربوط به اونها مطلع بشید (چیزی نظیر یک خوراک خوان).

۲- بالابین صفحات رو در پس زمینه کش می کنه. به این ترتیب می تونید بالاترین رو با سرعت ۵ برابر تجربه کنید. این موضوع بخصوص بدلیل سرعت پایین بالاترین در درج رای اهمیت داره.

روش کار:

  • فایل اجرایی رو از اینجا بگیرید.
  • فایل رو اجرا کنید. اگر بار اولی ه که از این برنامه استفاده می کنید، از شما خواهد پرسید که آیا می خواهید سری کاربران پیش فرض از سرور خونده بشه. بگید “بله”.
  • حالا به کمک این دکمه download.png از بالابین بخوایید که بالاترین رو بگرده. این کار ممکنه چند دقیقه ای طول بکشه، بسته به سرعت سرور.
  • اولین لینک روی صفحه است. رای بدید، کامنت بگذارید، یا با این دکمه newwindow.png اون رو در صفحه جدیدی ببینید.
  • به کمک این دکمه browse.png روی لینک بعدی برید.
  • لیست کاربران و سایت ها رو به کمک این دکمه settings.png تغییر بدید.

بالاتریم: چیزی که نباید می شد

از زمانی که شروع به بحث علنی درمورد بالاتریم کردیم، مثلا در اینجا: بالاتریم-بالالینک: گروه هواداران بالاترین، دوستانی بدلایل مختلف ابراز نارضایتی کردند از تشکیل این گروه. اینجا سعی می کنم از دید بیطرف به موضوع نگاه کنم.

بالاتریم از دو جنبه قابل بررسی است:

روش: بدون توجه به اینکه بالاتریم چیه، چرا بوجود اومده، و چه کسی درش فعالیت می کنه، کسانی در بحث های مربوط به این پدیده به هم ناسزا گفتند و دل همدیگر رو آزردند. همینطور بالاتریم این ذهنیت رو در ذهن عده ای ایجاد کرد که کسانی خود رو “بالاتر” از دیگری می دونند. این دو یعنی شکست کامل ِ این پروژه در اولین قدمهاش. بوضوح بازنده این اتفاق تمام دوستان ِ بالاتریمی و بالاترینی هستند. کشف و اعدام مقصر بی اهمیت ترین موضوع در حال حاضر ه. مهم این ه که ادامه روند جاری بشدت بی حاصل و اشتباه ه. بوضوح هدف نهایی ایجاد و تحکیم روابط دوستانه و فضای آزاد بحث و گفتگوی سازنده است و هر عملی که این هدف غایی رو خدشه دار کنه به هیچ وجه قابل پذیرش نیست.

ذات: ذات همفکری و پیشنهاد لینک امری نیست که کسی در اون شک کرده باشه. امروز، چند ساعت پس از ایجاد امکان ایجاد اتاق های بحث در friendfeed، دوستانی، کاملا مستقل از گروه بالاتریم، گروهی رو ایجاد کردند به نام “….. (لینک حذف شد)” و اینطور معرفی اش کردند: “لینکای لابی رو بفرستیم اینجا. خوبه؟”

علاوه بر این، پیشتر، این نکته در بحث ها ذکر شده بود که دوست نازنینی، که دوستش می دارم از ته دل و چند روزی ه بر بالاتریم خشم گرفته و می نویسه:

عزیزم شما کی بودید و کی به شما این ماموریت رو داد که دنبال راه حل بگردید؟ چه کسی مشکل را به شما گزارش داد؟ چه کسی تایید کرد که آنچه که شما به عنوان مشکل می بینی واقعا مشکل است؟

۱۰ ماه پیش نوشت:

(…) عزیز سلام و بقیه ی دوستان. لطفا یک سایتی راه بندازید که لینک های خوب رو توصیه کنیم.

نتیجه: بنظرم می رسه که بالاتریم بشدت در چنبره سوتفاهم ها گرفتار شده و نتونسته بخوبی اهداف و ماهیت خود رو مطرح کنه. در حال حاضر دو راه حل به ذهن می رسه، تلاش برای از بین بردن سوء برداشتها و بازسازی خرابی ها و یا به فراموشی سپردن پروژه.

بالاتریم-بالالینک: گروه هواداران بالاترین

balatarim.pngلحظه تحویل سال ۱۳۸۷، یعنی چیزی حدود دو ماه پیش، وحید (در بالاترین) سایت بالاتریم رو راه انداخت.

در ماههای پیش از اون بارها حرف زده بودیم در مورد بالاترین و پیامدهای گسترش تعداد مخاطبینش. از یک طرف می دیدیم که روند کپی کاری در بالاترین بشدت در حال افزایش ه. این روند از وبلاگ های شخصیی که دنبال مخاطب پیدا کردن بودند شروع می شد و تا سایت های نیمه رسمیی ادامه پیدا می کرد که با کپی از منابع دیگه مخاطب رو به صفحاتشون می کشوندن تا بتونن حضورشون رو تثبیت کنند. مشکل دیگه این بود که با افزایش تعداد مخاطبین بالاترین، تعداد لینکهای ارسالی بشدت افزایش پیدا کرده بود و این باعث می شد صفحه تازه ها بسرعت پر و خالی بشه و لینکها دیده نشده دفن بشن (منحنی پایین رو ببینید). دنبال راه حل بودیم.

مدتی پیش، وحید گفته بود که بدنبال راه انداختن یک گروه از کاربران ِ بالاترین ه. چیزی نظیر گروه های هواداران تیم های ورزشی که ساختاری دموکراتیک دارند و از تیم مستقل هستند. بطور موازی، حرف زده بودیم که مکانیسمی درست کنیم که به هم لینک پیشنهاد بدیم. حتما دیدید سیل پیشنهادات “بده بالا!” رو که روی یاهو مسنجر فرستاده می شه. می خواستیم این به روند ساختاری بدیم و نظارت بهش اضافه کنیم تا شکل درستی بگیره و از رفیق بازی دربیاد و شفاف بشه.

balatarin_hit.png

تخمینی از میزان بازدید از صفحات مختلف بالاترین – به نرخ پایین بازدید صفحه “لینکهای تازه” دقت کنید

کم کم شروع کرده بودیم به راه انداختن زیردامنه ای در کمانگیر برای این کار که وحید بالاتریم رو ثبت کرد و پیشنهاد کرد که این جریان رو از این وبلاگ مستقل کنیم (وحید اینجا بیشتر توضیح داده). پس وردپرسی نصب شد و پوسته ی توییتر مانندی و دوستان کم کم دعوت شدند. قرار بر این بود که کاربران بالاترین با نام ِ بالاترینی شون فعالیت کنند و راه باز باشه برای اومدن اعضای جدید (بیشتر بخونید).

دعوا نداریم. دنبال رفاقت هستیم. معتقدیم ایجاد ساختارهای شفاف برای همفکری و همکاری ضرری برای کسی نداره. شما هم اهلش هستید، قدمتون روی چشم. با info@balatarim.com تماس بگیرید و این خوراک رو دنبال کنید. در بالاتریم لینکها به سه صورت پیشنهاد می شن: مثبت، منفی، توجه. با هیچ کدوم موافق نبودید بیاید کامنت بگذارید که “مخالفم”.

دیدیم کاربران سایت “بالاترین” هستیم، سر و ته رو چسبوندیم شدیم “بالاتریم”.

کسی نمی دونه در وینیپگ دقیقا چند نفر ایرانی هست. یک علت اساسی این موضوع اینه که کمتر پیش اومده جمع بزرگی از ایرانی های این شهر زیر یک سقف گرد هم بیان. چنین گردهمایی هایی هم خیلی اوقات دنبال می شه با به فحش و فضیحت کشیدن “بورسیه ای ها” و “ضد شیعه ها”. نکته جالب اینه که آدمهایی در دوسوی کاملا متضاد از راهکارهایی کاملا یکسان استفاده می کنند: ایراد تهمت، نوشتن کامنتهای بی نام، و یارگیری برای دعوا. اگر پست بد، خوب، و بد – در مورد “دین داری” و “دین فحشی” یادتون باشه این اتفاق رو هم میشه در همون چهارچوب نگاه کرد.

گذشته از مصایبی که تندروها، در هر دو جبهه، ایجاد می کنند، مشکل دیگری هم در این میانه وجود داره و اون “من ِ گنده ایرانی” ه. بنظر می رسه ذهنیت غالب اینه که اگر من قدرتی دارم، باید با حذف رقیب سعی کنم قدرتمندتر شم. نکته اساسی اینه که خیلی اوقات این “رقیب” بیش از اونکه رقیب باشه، همکاره. اگر وینیپگی باشید خبر دارید از داستان های متعددی که درش فلان آقا یا خانم “مذهبی”، “غیرمذهبی” ها رو دک کرده یا بالعکس.

نکات مثبتی هم البته وجود داره. ایرانی ِ نوعی، که قبلا میشد سرباز افراطیون یکی از دو جناح، حالا بنظر می رسه به هردوطرف فحش می ده، و این بنظرم خوبه. تحلیل این داستان رو باید متخصصی انجام بده اما برای من ِ ناظر ِ بیسواد هم نشانه های تغییر بوضوح آشکار هستند، و البته لذت بخش.

نظیر همین داستان برای کسانی بین دوسایت “دنباله” و “بالاترین” هم داره اتفاق میافته. یکی از سران “بالاترین” به لینکی با عنوان “چگونه “دنباله” و “بالاترین” از رقابت بهترین بهره را ببرند؟رای منفی “خبر غیر واقعی” میده و می نویسه:

دنباله را رقیب نمی‌دانم که بر مبنای آن کاری بکنم.

بعد همین لینک در دنباله پست میشه با عنوان “توهین به دنباله و جنجال در بالاترین“.

زمانی که ما آدمهای تحصیل کرده نمی تونیم در ملک اینترنت خرخره هم رو نجویم، چه انتظاری داریم از ملت فلان روستای استان چهارمحال و بختیاری مثلا؟ بنظر می رسه هنوز دور هم جمع شدن چند نفر، بیش از اونکه پایه ای بشه برای بزرگتر شدن، وسیله ای می شه برای بزرگ کردن “من” هامون. زشته بنظرم.

در مورد سایت “دنباله” پیش از این اینجا حرف زدم (ببینید: دنباله: یک اتفاق مثبت).

از یک طرف برای دنبال کردن ِ دوستان دنباله ای و از طرف دیگه برای لذت بردن از برنامه نویسی مدولار، “بالابین” رو برای استفاده در دنباله توسعه دادم، و اسم “دنبال” رو روش گذاشتم. دوست داشتید کد “دنبال” رو اینجا ببینید. جدا لذت بخشه استفاده کردن دوباره از اشیایی که قبلا درست کردی.

“دنبال” هنوز یک کد آزمایشی ه. اگر با “بالابین” کار کردید، این برنامه هم دقیقا بهمون صورت کار می کنه. البته قسمت “سایتهای مورد اطمینان” هنوز کار نمی کنه (ببینید:نسخه جدید بالابین منتشر شد). در نسخه های بعدی اضافه خواهم کرد این امکان رو هم. نکته اساسی فقط اینه که “بالابین” و “دنبال” رو در یک دایرکتوری نریزید، این دو برنامه از فایلهایی به نام های یکسان استفاده می کنند.ico.png

مشکلی اگر بود مرحمت کنید ایمیل بزنید یا کامنت بگذارید.

دانلود کنید: فایل اجراییلیست ِ بسیار ابتدایی ِ نام کاربرها (این لیست رو بزودی تکمیل خواهم کرد).

نسخه جدید بالابین منتشر شد

نسخه ۱٫۷ بالابین رو از اینجا کپی کنید. فایل مشخصات کاربران رو هم از اینجا بگیرید.

تفاوت اساسی نسخه جدید با نسخه های قدیمی این ه که در این نسخه شما می تونید لیستی هم درست کنید از وبسایتهایی که می خواهید دنبال کنید، مثلا وبلاگ خودتون. بالابین علاوه بر لینکهای ِ دوستان شما، لینکهای این سایت ها رو هم برای شما میاره.

این آخرین نسخه بالابین ه که منتشر می کنم. می خواهم شروع کنم به کار روی پروژه “جویا”. در این پروژه، شما می تونید نرم افزار رو برای استفاده از وبسایتهای مختلف، نظیر بالاترین و دنباله، تنظیم کنید.

اطلاعات بیشتر در مورد بالابین رو اینجا ببینید.

اگر مشکلی در راه انداختن بالابین داشتید بی زحمت خبر بدید.

دنباله: یک اتفاق مثبت

donbaleh.jpgسایت بالاترین یک اتفاق بود در وبلاگستان ایران، شاید شبیه داستان ِ خوردن سیب روی سر نیوتون: زمانی راه افتاد که وبلاگستان لنگ صبحانه بود و داستانهاش. از این بابت باید به مهدی و عزیز آفرین گفت برای فتح این باب. در طول زمان اما بالاترین نشون داد که زیادی بارش سنگین ه. در فضای مجازی که همه چیز مهیای سوتفاهم ه،  بالاترین فراموش کرد که تماس با مخاطب اصل اساسی ه برای هرچیز مرتبط با وبلاگستان.

راه افتادن موفق بالاترین باعث شد این ایده در ذهن خیلی ها جرقه بزنه که وبلاگستان تشنه چنین چیزهایی ه، و دیدیم که در همین یکی دو ماهه چندین نسخه وطنی Digg راه افتادند. تازه ترینشون دنباله است.

نمی شناسم “خدایگان” دنباله رو و می دونم که بوضوح روزهای سختی رو در پیش داره. به این دلایل اما تشویق می کنم شما رو هم به باز کردن یک اکانت در دنباله (اکانت من):

۱- وجود و موفقیت دنباله در نهایت به نفع بالاترین خواهد بود، و نه لزوما خدایگان بالاترین البته. بنظرم توزیع قدرت باعث رقابت می شه. به این ترتیب شاید خدایگان بالاترین هم بالاخره به خاطر بیارن که بدون مشتری هیچ بازاری رونقی نداره.

۲- تا اینجای کار دنباله نشون داده که ذهنیت اقتصادی داره. این یعنی ممکنه بتونیم امیدوار باشیم که به سرنوشت بالاترین دچار نخواهد شد.